Tin tức | Nghiên cứu cho thấy thành phần THC trong cần sa có thể gây hại cho chất lượng trứng và sức khỏe phôi
Một nghiên cứu cho thấy tetrahydrocannabinol (THC), thành phần hoạt tính chính của cần sa, có thể đẩy nhanh trưởng thành noãn, đồng thời làm tăng đáng kể lỗi phân ly nhiễm sắc thể và bất thường thoi phân bào. Điều này có thể làm giảm tỷ lệ phôi có bộ nhiễm sắc thể bình thường, đáng lưu ý với phụ nữ dự định thụ tinh trong ống nghiệm (IVF). Kết quả đăng trên Nature Communications.
Khi sử dụng cần sa tăng trên toàn cầu và nồng độ THC tăng từ khoảng 3% trong những năm 1980 lên 30% hiện nay, lo ngại về nguy cơ sinh sản ở phụ nữ cũng gia tăng. Nhiều bằng chứng cho thấy THC ảnh hưởng đến khả năng sinh sản nam, gồm methyl hóa DNA tinh trùng, số lượng và hình thái tinh trùng, nhưng tác động trực tiếp lên noãn vẫn chưa được hiểu rõ.
Nghiên cứu kết hợp thí nghiệm in vitro với phân tích bệnh-chứng hồi cứu. Dùng dịch nang trứng và noãn chưa trưởng thành do bệnh nhân IVF hiến tặng, các nhà nghiên cứu đánh giá biểu hiện gen, phân ly nhiễm sắc thể và hình thái thoi phân bào sau phơi nhiễm THC. Để bảo đảm chất lượng mẫu, họ loại trừ người lớn tuổi, người có kết quả sinh sản trước đây kém và người được biết sử dụng cần sa.
THC và chất chuyển hóa được phát hiện trong khoảng 6% mẫu dịch nang trứng xét nghiệm; 73% bệnh nhân dương tính chưa khai báo sử dụng cần sa. Nồng độ chất chuyển hóa liên quan thuận với trưởng thành noãn, nhưng chưa liên quan rõ với tỷ lệ thụ tinh hoặc hình thành phôi nang.
THC liều thấp, gần mức sinh lý, và liều cao đều gây thay đổi rõ rệt trong phiên mã gen noãn liên quan đến viêm, tái cấu trúc chất nền ngoại bào, tín hiệu miễn dịch và phân ly nhiễm sắc thể. Khi phơi nhiễm liều cao, 92% noãn có thoi phân bào bất thường, so với 42% ở nhóm chứng, và lệch bội phức tạp tăng đáng kể (42% so với 0%).
Về lâm sàng, bệnh nhân dương tính với THC có tỷ lệ phôi euploid thấp hơn đáng kể và ít có khả năng tạo phôi nang chất lượng cao hơn nhóm chứng tương đồng. Tỷ lệ thụ tinh và hình thành phôi nang không khác biệt đáng kể khi chưa hiệu chỉnh, nhưng sau hiệu chỉnh đa biến, phơi nhiễm THC liên quan chặt chẽ với khả năng thu được phôi chất lượng cao thấp hơn.
Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh noãn rất nhạy cảm với phơi nhiễm môi trường. Sự gián đoạn trưởng thành và ổn định di truyền do THC gây ra có thể ảnh hưởng kết quả sinh sản và sức khỏe thế hệ sau. Người dự định hỗ trợ sinh sản nên đánh giá kỹ nguy cơ sử dụng cần sa và được tư vấn đầy đủ trước điều trị.
Điểm mạnh của nghiên cứu là kết hợp dữ liệu lâm sàng với thí nghiệm tế bào và đo trực tiếp chất chuyển hóa THC trong dịch nang trứng thay vì chỉ dựa vào tự khai báo. Tác giả khuyến nghị nghiên cứu thêm về quan hệ liều—đáp ứng, cơ chế và phát triển phôi dài hạn.
Tin tức | Nghiên cứu cho thấy thành phần THC trong cần sa có thể gây hại cho chất lượng trứng và sức khỏe phôi
Tin tức | Nghiên cứu cho thấy thành phần THC trong cần sa có thể gây hại cho chất lượng trứng và sức khỏe phôi
Một nghiên cứu cho thấy tetrahydrocannabinol (THC), thành phần hoạt tính chính của cần sa, có thể đẩy nhanh trưởng thành noãn, đồng thời làm tăng đáng kể lỗi phân ly nhiễm sắc thể và bất thường thoi phân bào. Điều này có thể làm giảm tỷ lệ phôi có bộ nhiễm sắc thể bình thường, đáng lưu ý với phụ nữ dự định thụ tinh trong ống nghiệm (IVF). Kết quả đăng trên Nature Communications.
Khi sử dụng cần sa tăng trên toàn cầu và nồng độ THC tăng từ khoảng 3% trong những năm 1980 lên 30% hiện nay, lo ngại về nguy cơ sinh sản ở phụ nữ cũng gia tăng. Nhiều bằng chứng cho thấy THC ảnh hưởng đến khả năng sinh sản nam, gồm methyl hóa DNA tinh trùng, số lượng và hình thái tinh trùng, nhưng tác động trực tiếp lên noãn vẫn chưa được hiểu rõ.
Nghiên cứu kết hợp thí nghiệm in vitro với phân tích bệnh-chứng hồi cứu. Dùng dịch nang trứng và noãn chưa trưởng thành do bệnh nhân IVF hiến tặng, các nhà nghiên cứu đánh giá biểu hiện gen, phân ly nhiễm sắc thể và hình thái thoi phân bào sau phơi nhiễm THC. Để bảo đảm chất lượng mẫu, họ loại trừ người lớn tuổi, người có kết quả sinh sản trước đây kém và người được biết sử dụng cần sa.
THC và chất chuyển hóa được phát hiện trong khoảng 6% mẫu dịch nang trứng xét nghiệm; 73% bệnh nhân dương tính chưa khai báo sử dụng cần sa. Nồng độ chất chuyển hóa liên quan thuận với trưởng thành noãn, nhưng chưa liên quan rõ với tỷ lệ thụ tinh hoặc hình thành phôi nang.
THC liều thấp, gần mức sinh lý, và liều cao đều gây thay đổi rõ rệt trong phiên mã gen noãn liên quan đến viêm, tái cấu trúc chất nền ngoại bào, tín hiệu miễn dịch và phân ly nhiễm sắc thể. Khi phơi nhiễm liều cao, 92% noãn có thoi phân bào bất thường, so với 42% ở nhóm chứng, và lệch bội phức tạp tăng đáng kể (42% so với 0%).
Về lâm sàng, bệnh nhân dương tính với THC có tỷ lệ phôi euploid thấp hơn đáng kể và ít có khả năng tạo phôi nang chất lượng cao hơn nhóm chứng tương đồng. Tỷ lệ thụ tinh và hình thành phôi nang không khác biệt đáng kể khi chưa hiệu chỉnh, nhưng sau hiệu chỉnh đa biến, phơi nhiễm THC liên quan chặt chẽ với khả năng thu được phôi chất lượng cao thấp hơn.
Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh noãn rất nhạy cảm với phơi nhiễm môi trường. Sự gián đoạn trưởng thành và ổn định di truyền do THC gây ra có thể ảnh hưởng kết quả sinh sản và sức khỏe thế hệ sau. Người dự định hỗ trợ sinh sản nên đánh giá kỹ nguy cơ sử dụng cần sa và được tư vấn đầy đủ trước điều trị.
Điểm mạnh của nghiên cứu là kết hợp dữ liệu lâm sàng với thí nghiệm tế bào và đo trực tiếp chất chuyển hóa THC trong dịch nang trứng thay vì chỉ dựa vào tự khai báo. Tác giả khuyến nghị nghiên cứu thêm về quan hệ liều—đáp ứng, cơ chế và phát triển phôi dài hạn.
Nguồn:
Tổng hợp trực tuyến