คู่มือ | งานวิจัยชี้ว่าสมุนไพรอาจใช้เสริมการรักษาเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่

คู่มือ | งานวิจัยชี้ว่าสมุนไพรอาจใช้เสริมการรักษาเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่

เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่เป็นโรคเรื้อรังที่เนื้อเยื่อคล้ายเยื่อบุโพรงมดลูกเติบโตนอกมดลูก ทำให้ปวดอุ้งเชิงกราน ประจำเดือนผิดปกติ ปวดหลัง คลื่นไส้ และมีอาการอื่น ๆ โรคนี้พบในผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์และผู้ที่มีมดลูกทั่วโลกประมาณ 10-15% การรักษามาตรฐานประกอบด้วยยาฮอร์โมน ยาบรรเทาปวด หรือการผ่าตัด ขณะที่ผู้ป่วยบางรายใช้สมุนไพรเป็นการรักษาเสริมเพื่อบรรเทาอาการ

สมุนไพรได้รับความนิยมมากขึ้นในฐานะการรักษาเสริม งานวิจัยที่มีอยู่ชี้ว่าอาจลดอาการด้วยการควบคุมรอบฮอร์โมนหรือรักษาระดับเอสโตรเจนให้คงที่ แม้การศึกษาทางคลินิกบางส่วนสนับสนุนประโยชน์ที่อาจเกิดขึ้น แต่งานวิจัยส่วนใหญ่ยังอยู่ในระยะเริ่มต้น สมุนไพรจึงถือเป็นการรักษาทางเลือกและควรใช้ภายใต้การดูแลของบุคลากรทางการแพทย์

สมุนไพรหกชนิดที่อาจช่วยบรรเทาอาการเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ ได้แก่:

1. เคอร์คูมิน

เคอร์คูมินเป็นสารออกฤทธิ์ในขมิ้นชันและมีคุณสมบัติต้านการอักเสบ งานวิจัยชี้ว่าอาจช่วยควบคุมฮอร์โมน ชะลอการเติบโตของเนื้อเยื่อเยื่อบุโพรงมดลูก และลดการอักเสบ แต่ยังต้องวิจัยเพิ่มเติมเพื่อยืนยันประสิทธิผลต่อเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ การศึกษาหนึ่งชี้ว่าเคอร์คูมินอาจลดการผลิตเอสตราไดออล ซึ่งเป็นเอสโตรเจนรูปแบบหนึ่ง ส่วนอีกการศึกษาพบว่าอาจยับยั้งการเคลื่อนย้ายของเนื้อเยื่อ

2. สารสกัดจากเปลือกสน

การศึกษาขนาดเล็กในปี 2014 พบว่า สารสกัดจากเปลือกสนร่วมกับยาเม็ดคุมกำเนิดอาจช่วยลดอาการปวดจากเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ ผู้เข้าร่วมที่ใช้ยาเม็ดคุมกำเนิดเพียงอย่างเดียวมีอาการปวดลดลงบ้าง แต่ผู้ที่ใช้สารสกัดจากเปลือกสนร่วมด้วยมีอาการปวดลดลงมากกว่าอย่างมีนัยสำคัญ

3. คาโมมายล์

งานวิจัยชี้ว่าเควอซิทิน ซึ่งเป็นฟลาโวนอยด์ในคาโมมายล์ สามารถยับยั้งและทำลายเซลล์เยื่อบุโพรงมดลูกได้ อย่างไรก็ตาม ผลดังกล่าวพบในห้องปฏิบัติการ จึงต้องศึกษาต่อเพื่อประเมินผลในมนุษย์

4. เปปเปอร์มินต์

เปปเปอร์มินต์เป็นที่รู้จักด้านคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระและอาจช่วยบรรเทาอาการเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ การศึกษาในปี 2016 พบว่าเปปเปอร์มินต์ช่วยลดความรุนแรงของอาการปวดประจำเดือน แม้ยังไม่มีหลักฐานโดยตรงที่เฉพาะเจาะจงต่อโรคนี้ แต่งานวิจัยชี้ว่าผลิตภัณฑ์เสริมสารต้านอนุมูลอิสระอาจลดอาการปวดอุ้งเชิงกรานจากโรคได้

5. เชสต์เบอร์รี (Vitex)

เชสต์เบอร์รีได้จากดอกของต้นเชสต์ทรี และใช้กันมาแต่เดิมสำหรับปัญหาทางนรีเวชหลายอย่าง การทบทวนในปี 2016 พบว่าอาจช่วยรักษาประจำเดือนผิดปกติและกลุ่มอาการก่อนมีประจำเดือน (PMS) ยังต้องศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ แม้งานวิจัยอื่นชี้ว่าอาจเป็นประโยชน์ต่อผู้ที่มีภาวะมีบุตรยากจากโรคนี้

6. อัศวคันธา

อัศวคันธานิยมรับประทานเป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหารเพื่อลดความเครียด งานวิจัยชี้ว่าสามารถลดระดับความเครียดได้อย่างมีนัยสำคัญ พบว่าผู้หญิงที่มีเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่มีระดับคอร์ติซอล ซึ่งเป็นฮอร์โมนที่เกี่ยวข้องกับการตอบสนองต่อความเครียด สูงกว่าอย่างมีนัยสำคัญ แม้ต้องศึกษาเพิ่มเติม แต่ผลเหล่านี้ชี้ว่าอัศวคันธาอาจบรรเทาอาการด้วยการลดความเครียด

การรักษาทางการแพทย์ในปัจจุบัน

ปัจจุบันยังไม่มีวิธีรักษาเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ให้หายขาด แต่การรักษาทางการแพทย์ช่วยควบคุมอาการต่าง ๆ ได้ เช่น อาการปวดรุนแรง เลือดออกมาก และภาวะมีบุตรยาก ผู้ป่วยควรปรึกษาแพทย์เรื่องการควบคุมอาการ เพื่อให้แพทย์แนะนำการรักษาตามอายุ ประวัติการรักษา และปัจจัยเฉพาะบุคคลอื่น ๆ

นอกจากการปรับอาหารหรือใช้สมุนไพรแล้ว แพทย์อาจแนะนำ:

ยาแก้ปวด ทั้งยาที่ซื้อได้เองและยาตามใบสั่งแพทย์

การรักษาด้วยฮอร์โมนเพื่อลดเอสโตรเจน เช่น ยาเม็ดคุมกำเนิด ยาที่มีโปรเจสโตเจนเพียงชนิดเดียว หรือห่วงคุมกำเนิด

การผ่าตัดนำเนื้อเยื่อเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ออกและซ่อมแซมความเสียหาย

การผ่าตัดตัดเส้นประสาทในอุ้งเชิงกรานเพื่อลดอาการปวด

การผ่าตัดมดลูกออกในกรณีที่มีเลือดออกรุนแรง

ที่มา:

รวบรวมจากอินเทอร์เน็ต