Kiến thức | Vô kinh ở phụ nữ: Nguyên nhân và chẩn đoán
Vô kinh là tình trạng không có kinh nguyệt sau tuổi dậy thì ở người không mang thai hoặc mãn kinh. Đây không chỉ là chu kỳ không đều mà là hoàn toàn không có kinh nguyệt. Vô kinh không phải là một bệnh riêng biệt, nhưng có thể là triệu chứng của một vấn đề sức khỏe tiềm ẩn và cần được trao đổi với bác sĩ.
1. Các loại vô kinh
Có hai loại vô kinh:
Vô kinh nguyên phát: Chưa có kỳ kinh đầu tiên ở tuổi 15.
Vô kinh thứ phát: Kinh nguyệt ngừng trong 3 tháng liên tiếp hoặc lâu hơn sau khi chu kỳ trước đó đều đặn.
Triệu chứng vô kinh
Ngoài việc không có kinh, triệu chứng có thể khác nhau tùy nguyên nhân và bao gồm:
Đau vùng chậu
Thay đổi thị lực
Đau đầu
Mụn trứng cá
Rụng tóc
Tăng lông mặt
Tiết dịch màu trắng sữa ở núm vú
Không phát triển tuyến vú (vô kinh nguyên phát)
2. Nguyên nhân gây vô kinh
Nguyên nhân khác nhau tùy loại vô kinh:
Nguyên nhân có thể gây vô kinh nguyên phát:
Chức năng buồng trứng suy giảm
Các vấn đề liên quan đến hệ thần kinh trung ương hoặc tuyến yên
Bất thường ở cơ quan sinh sản
Nguyên nhân thường gặp của vô kinh thứ phát:
Mang thai
Cho con bú
Ngừng dùng thuốc tránh thai
Mãn kinh
Một số biện pháp tránh thai, chẳng hạn như thuốc tiêm hoặc một số dụng cụ tử cung
Các nguyên nhân khác gồm căng thẳng, dinh dưỡng kém, trầm cảm, thay đổi cân nặng nghiêm trọng, hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS), bệnh tuyến giáp và khối u.
3. Chẩn đoán vô kinh
Vì vô kinh có nhiều nguyên nhân có thể xảy ra, bác sĩ có thể sử dụng nhiều xét nghiệm để xác định nguyên nhân. Các xét nghiệm có thể gồm:
Xét nghiệm máu: Đo các hormone như hormone kích thích nang trứng, hormone kích thích tuyến giáp, prolactin và androgen.
Chẩn đoán hình ảnh: Siêu âm, CT hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI) có thể giúp phát hiện bất thường ở cơ quan sinh sản hoặc khối u.
Thử nghiệm kích thích bằng hormone: Dùng thuốc hormone để xem thuốc có gây ra chảy máu kinh hay không và đánh giá khả năng thiếu estrogen.
Nội soi buồng tử cung: Sử dụng ống nội soi buồng tử cung để kiểm tra bên trong tử cung.
Sàng lọc di truyền và xét nghiệm nhiễm sắc thể: Dùng để phát hiện những thay đổi di truyền hoặc nhiễm sắc thể có thể gây vô kinh.
Điều trị và chăm sóc
Điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân tiềm ẩn. Liệu pháp hormone thay thế hoặc thuốc tránh thai có thể giúp khôi phục chu kỳ kinh nguyệt. Rối loạn tuyến giáp hoặc tuyến yên có thể được điều trị bằng thuốc, trong khi bất thường về cấu trúc có thể cần phẫu thuật. Kiểm soát căng thẳng, thay đổi cân nặng hoặc trầm cảm cũng có thể giúp khôi phục kinh nguyệt khi những yếu tố này ảnh hưởng đến chu kỳ.
Theo dõi thay đổi chu kỳ, triệu chứng, thuốc đang dùng và thay đổi lối sống có thể giúp bác sĩ xác định nguyên nhân và xây dựng kế hoạch điều trị hiệu quả.
Kiến thức | Vô kinh ở phụ nữ: Nguyên nhân và chẩn đoán
Kiến thức | Vô kinh ở phụ nữ: Nguyên nhân và chẩn đoán
Vô kinh là tình trạng không có kinh nguyệt sau tuổi dậy thì ở người không mang thai hoặc mãn kinh. Đây không chỉ là chu kỳ không đều mà là hoàn toàn không có kinh nguyệt. Vô kinh không phải là một bệnh riêng biệt, nhưng có thể là triệu chứng của một vấn đề sức khỏe tiềm ẩn và cần được trao đổi với bác sĩ.
1. Các loại vô kinh
Có hai loại vô kinh:
Vô kinh nguyên phát: Chưa có kỳ kinh đầu tiên ở tuổi 15.
Vô kinh thứ phát: Kinh nguyệt ngừng trong 3 tháng liên tiếp hoặc lâu hơn sau khi chu kỳ trước đó đều đặn.
Triệu chứng vô kinh
Ngoài việc không có kinh, triệu chứng có thể khác nhau tùy nguyên nhân và bao gồm:
Đau vùng chậu
Thay đổi thị lực
Đau đầu
Mụn trứng cá
Rụng tóc
Tăng lông mặt
Tiết dịch màu trắng sữa ở núm vú
Không phát triển tuyến vú (vô kinh nguyên phát)
2. Nguyên nhân gây vô kinh
Nguyên nhân khác nhau tùy loại vô kinh:
Nguyên nhân có thể gây vô kinh nguyên phát:
Chức năng buồng trứng suy giảm
Các vấn đề liên quan đến hệ thần kinh trung ương hoặc tuyến yên
Bất thường ở cơ quan sinh sản
Nguyên nhân thường gặp của vô kinh thứ phát:
Mang thai
Cho con bú
Ngừng dùng thuốc tránh thai
Mãn kinh
Một số biện pháp tránh thai, chẳng hạn như thuốc tiêm hoặc một số dụng cụ tử cung
Các nguyên nhân khác gồm căng thẳng, dinh dưỡng kém, trầm cảm, thay đổi cân nặng nghiêm trọng, hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS), bệnh tuyến giáp và khối u.
3. Chẩn đoán vô kinh
Vì vô kinh có nhiều nguyên nhân có thể xảy ra, bác sĩ có thể sử dụng nhiều xét nghiệm để xác định nguyên nhân. Các xét nghiệm có thể gồm:
Xét nghiệm máu: Đo các hormone như hormone kích thích nang trứng, hormone kích thích tuyến giáp, prolactin và androgen.
Chẩn đoán hình ảnh: Siêu âm, CT hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI) có thể giúp phát hiện bất thường ở cơ quan sinh sản hoặc khối u.
Thử nghiệm kích thích bằng hormone: Dùng thuốc hormone để xem thuốc có gây ra chảy máu kinh hay không và đánh giá khả năng thiếu estrogen.
Nội soi buồng tử cung: Sử dụng ống nội soi buồng tử cung để kiểm tra bên trong tử cung.
Sàng lọc di truyền và xét nghiệm nhiễm sắc thể: Dùng để phát hiện những thay đổi di truyền hoặc nhiễm sắc thể có thể gây vô kinh.
Điều trị và chăm sóc
Điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân tiềm ẩn. Liệu pháp hormone thay thế hoặc thuốc tránh thai có thể giúp khôi phục chu kỳ kinh nguyệt. Rối loạn tuyến giáp hoặc tuyến yên có thể được điều trị bằng thuốc, trong khi bất thường về cấu trúc có thể cần phẫu thuật. Kiểm soát căng thẳng, thay đổi cân nặng hoặc trầm cảm cũng có thể giúp khôi phục kinh nguyệt khi những yếu tố này ảnh hưởng đến chu kỳ.
Theo dõi thay đổi chu kỳ, triệu chứng, thuốc đang dùng và thay đổi lối sống có thể giúp bác sĩ xác định nguyên nhân và xây dựng kế hoạch điều trị hiệu quả.
Nguồn bài viết:
Tổng hợp trực tuyến