Tin tức | Nghiên cứu phát hiện trứng chủ động làm chậm quá trình chuyển hóa để duy trì khỏe mạnh trong nhiều thập kỷ
Trứng người có thể ở trạng thái ngủ yên trong cơ thể suốt nhiều thập kỷ trước khi được hoạt hóa để hỗ trợ thai kỳ. Một nghiên cứu đăng trên EMBO Journal cho thấy khi trưởng thành, trứng chủ động làm chậm các hệ thống xử lý chất thải bên trong, từ đó giảm chuyển hóa và hạn chế tổn thương. Phát hiện này cho thấy một chiến lược sinh tồn tối giản độc đáo, giúp trứng duy trì sức khỏe trong thời gian dài.
“Khi phân tích hơn 100 trứng người mới được hiến tặng, chúng tôi phát hiện một chiến lược tối giản bất ngờ có thể là yếu tố then chốt giúp bảo toàn tính toàn vẹn của trứng trong nhiều thập kỷ”, tác giả liên hệ Elvan Böke, tiến sĩ, trưởng nhóm tại Trung tâm Điều hòa Gen (CRG) ở Barcelona, cho biết.
Phụ nữ được sinh ra với khoảng 1 đến 2 triệu noãn bào chưa trưởng thành. Số lượng này giảm dần theo tuổi cho đến khi chỉ còn vài trăm noãn vào thời kỳ mãn kinh. Trong những thập kỷ đó, mỗi trứng phải tránh hao mòn do chuyển hóa để có thể hỗ trợ thai kỳ khi cần.
Nhóm nghiên cứu phát hiện lysosome và proteasome, những bào quan phân giải và tái chế protein, là các công cụ làm sạch chính của tế bào. Tuy nhiên, mỗi lần phân giải protein đều tiêu tốn năng lượng và có thể tạo ra các loại oxy phản ứng (ROS) gây tổn thương, làm hại DNA và màng tế bào. Các nhà nghiên cứu cho rằng trứng kìm hãm quá trình này để duy trì mức phân giải thấp, hạn chế tạo ROS nhưng vẫn giữ đủ hoạt động làm sạch thường xuyên để tồn tại.
Ý tưởng này phù hợp với một nghiên cứu 2022 của nhóm Böke, trong đó phát hiện noãn bào người chủ động bỏ qua một bước chuyển hóa cơ bản để giảm hình thành ROS. Kết hợp lại, các nghiên cứu cho thấy trứng người giảm hoạt động ở nhiều cấp độ để duy trì trạng thái ít tổn thương trong thời gian dài.
Nghiên cứu sử dụng hơn 100 trứng từ 21 người hiến tặng khỏe mạnh trong độ tuổi 19–34, gồm 70 trứng trưởng thành có khả năng thụ tinh và 30 noãn bào chưa trưởng thành. Bằng các đầu dò huỳnh quang, nhóm nghiên cứu theo dõi hoạt động của lysosome, proteasome và ty thể theo thời gian thực. Hoạt động này chỉ bằng khoảng một nửa so với các tế bào hỗ trợ xung quanh và còn giảm thêm khi trứng trưởng thành.
Đáng ngạc nhiên hơn, hình ảnh thời gian thực cho thấy trong những giờ cuối trước khi rụng trứng, trứng đẩy một số lysosome vào dịch ngoại bào, đồng thời đưa ty thể và proteasome ra rìa tế bào. “Đây là một đợt dọn dẹp tế bào quy mô lớn chưa từng được quan sát trước đây ở trứng người”, tác giả thứ nhất Gabriele Zaffagnini, tiến sĩ, giải thích.
Đây là nghiên cứu tế bào sống lớn nhất từ trước đến nay về trứng người khỏe mạnh. Hầu hết các thí nghiệm trước đây dựa trên trứng được nuôi cấy nhân tạo trong ống nghiệm, thường có hoạt động bất thường và liên quan đến tỷ lệ thành công thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) thấp hơn.
Các nhà nghiên cứu tin rằng phát hiện này có thể mở ra những cách mới để cải thiện kết quả của hàng triệu chu kỳ IVF trên toàn thế giới. Tiến sĩ Böke cho biết: “Bệnh nhân điều trị hiếm muộn thường được khuyên dùng thực phẩm bổ sung để cải thiện chuyển hóa của trứng, nhưng bằng chứng cho thấy các phương pháp này cải thiện kết quả thai kỳ còn hạn chế. Nghiên cứu của chúng tôi gợi ý rằng duy trì trạng thái chuyển hóa thấp tự nhiên của trứng có thể hữu ích hơn trong việc bảo toàn chất lượng trứng.”
Tiếp theo, nhóm nghiên cứu dự định nghiên cứu trứng từ những người hiến tặng lớn tuổi hơn và các chu kỳ IVF không thành công để xác định liệu quá trình chuyển hóa tối giản của trứng có bị suy giảm do tuổi tác hay bệnh tật hay không.
Tin tức | Nghiên cứu phát hiện trứng chủ động làm chậm quá trình chuyển hóa để duy trì sức khỏe trong nhiều thập kỷ
Tin tức | Nghiên cứu phát hiện trứng chủ động làm chậm quá trình chuyển hóa để duy trì khỏe mạnh trong nhiều thập kỷ
Trứng người có thể ở trạng thái ngủ yên trong cơ thể suốt nhiều thập kỷ trước khi được hoạt hóa để hỗ trợ thai kỳ. Một nghiên cứu đăng trên EMBO Journal cho thấy khi trưởng thành, trứng chủ động làm chậm các hệ thống xử lý chất thải bên trong, từ đó giảm chuyển hóa và hạn chế tổn thương. Phát hiện này cho thấy một chiến lược sinh tồn tối giản độc đáo, giúp trứng duy trì sức khỏe trong thời gian dài.
“Khi phân tích hơn 100 trứng người mới được hiến tặng, chúng tôi phát hiện một chiến lược tối giản bất ngờ có thể là yếu tố then chốt giúp bảo toàn tính toàn vẹn của trứng trong nhiều thập kỷ”, tác giả liên hệ Elvan Böke, tiến sĩ, trưởng nhóm tại Trung tâm Điều hòa Gen (CRG) ở Barcelona, cho biết.
Phụ nữ được sinh ra với khoảng 1 đến 2 triệu noãn bào chưa trưởng thành. Số lượng này giảm dần theo tuổi cho đến khi chỉ còn vài trăm noãn vào thời kỳ mãn kinh. Trong những thập kỷ đó, mỗi trứng phải tránh hao mòn do chuyển hóa để có thể hỗ trợ thai kỳ khi cần.
Nhóm nghiên cứu phát hiện lysosome và proteasome, những bào quan phân giải và tái chế protein, là các công cụ làm sạch chính của tế bào. Tuy nhiên, mỗi lần phân giải protein đều tiêu tốn năng lượng và có thể tạo ra các loại oxy phản ứng (ROS) gây tổn thương, làm hại DNA và màng tế bào. Các nhà nghiên cứu cho rằng trứng kìm hãm quá trình này để duy trì mức phân giải thấp, hạn chế tạo ROS nhưng vẫn giữ đủ hoạt động làm sạch thường xuyên để tồn tại.
Ý tưởng này phù hợp với một nghiên cứu 2022 của nhóm Böke, trong đó phát hiện noãn bào người chủ động bỏ qua một bước chuyển hóa cơ bản để giảm hình thành ROS. Kết hợp lại, các nghiên cứu cho thấy trứng người giảm hoạt động ở nhiều cấp độ để duy trì trạng thái ít tổn thương trong thời gian dài.
Nghiên cứu sử dụng hơn 100 trứng từ 21 người hiến tặng khỏe mạnh trong độ tuổi 19–34, gồm 70 trứng trưởng thành có khả năng thụ tinh và 30 noãn bào chưa trưởng thành. Bằng các đầu dò huỳnh quang, nhóm nghiên cứu theo dõi hoạt động của lysosome, proteasome và ty thể theo thời gian thực. Hoạt động này chỉ bằng khoảng một nửa so với các tế bào hỗ trợ xung quanh và còn giảm thêm khi trứng trưởng thành.
Đáng ngạc nhiên hơn, hình ảnh thời gian thực cho thấy trong những giờ cuối trước khi rụng trứng, trứng đẩy một số lysosome vào dịch ngoại bào, đồng thời đưa ty thể và proteasome ra rìa tế bào. “Đây là một đợt dọn dẹp tế bào quy mô lớn chưa từng được quan sát trước đây ở trứng người”, tác giả thứ nhất Gabriele Zaffagnini, tiến sĩ, giải thích.
Đây là nghiên cứu tế bào sống lớn nhất từ trước đến nay về trứng người khỏe mạnh. Hầu hết các thí nghiệm trước đây dựa trên trứng được nuôi cấy nhân tạo trong ống nghiệm, thường có hoạt động bất thường và liên quan đến tỷ lệ thành công thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) thấp hơn.
Các nhà nghiên cứu tin rằng phát hiện này có thể mở ra những cách mới để cải thiện kết quả của hàng triệu chu kỳ IVF trên toàn thế giới. Tiến sĩ Böke cho biết: “Bệnh nhân điều trị hiếm muộn thường được khuyên dùng thực phẩm bổ sung để cải thiện chuyển hóa của trứng, nhưng bằng chứng cho thấy các phương pháp này cải thiện kết quả thai kỳ còn hạn chế. Nghiên cứu của chúng tôi gợi ý rằng duy trì trạng thái chuyển hóa thấp tự nhiên của trứng có thể hữu ích hơn trong việc bảo toàn chất lượng trứng.”
Tiếp theo, nhóm nghiên cứu dự định nghiên cứu trứng từ những người hiến tặng lớn tuổi hơn và các chu kỳ IVF không thành công để xác định liệu quá trình chuyển hóa tối giản của trứng có bị suy giảm do tuổi tác hay bệnh tật hay không.
Nguồn bài viết:
Tổng hợp trực tuyến