Kiến thức | Mật độ tuyến vú: Nguy cơ ẩn sau kết quả chụp X-quang tuyến vú ‘bình thường’
JoAnn Pushkin luôn nghĩ mình đã làm mọi thứ đúng—chụp X-quang tuyến vú hằng năm, thường xuyên tự kiểm tra vú, ăn uống lành mạnh và không có tiền sử gia đình mắc ung thư vú. Rồi một ngày, bà sờ thấy một khối u. Bà không lo lắng vì vài tuần trước đó, phim chụp X-quang tuyến vú cho thấy ‘mọi thứ đều bình thường’. Chụp X-quang tuyến vú chẩn đoán cũng không phát hiện bất thường. Tuy nhiên, siêu âm được thực hiện cùng ngày đã cho thấy sự thật đau lòng: bà mắc ung thư vú.
Pushkin nhớ lại rằng chưa từng được thông báo mình có tuyến vú rất đặc, cũng không biết tuyến vú đặc vừa làm tăng nguy cơ ung thư vú vừa làm giảm đáng kể tỷ lệ phát hiện ung thư bằng chụp X-quang tuyến vú. Các phương tiện chẩn đoán hình ảnh bổ sung, chẳng hạn như siêu âm hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI), có thể đã phát hiện khối u sớm hơn.
Vì sao mật độ tuyến vú quan trọng
Mật độ tuyến vú ảnh hưởng đến cả nguy cơ phát triển ung thư vú và khả năng phát hiện bệnh.
Trên phim chụp X-quang tuyến vú, mô mỡ có màu xám đậm, còn mô tuyến đặc và khối u đều có màu trắng. Điều này có nghĩa là ung thư có thể bị che khuất trong mô tuyến sáng tương tự ở tuyến vú đặc—ngay cả với chụp cắt lớp vú ba chiều (3D/Tomosynthesis). Tình huống này thường được ví như ‘tìm một quả cầu tuyết trong bão tuyết.’
Ở phụ nữ có tuyến vú đặc, kết quả chụp X-quang tuyến vú được báo cáo là ‘bình thường’, ‘âm tính’ hoặc ‘lành tính’ không thể loại trừ hoàn toàn ung thư. Bất kỳ khối u mới xuất hiện hoặc thay đổi nào ở vú cũng cần được báo ngay cho bác sĩ, bất kể lần tầm soát gần nhất được thực hiện khi nào.
Quan trọng hơn, mật độ tuyến vú cao tự nó là một yếu tố nguy cơ độc lập của ung thư vú—mô tuyến vú càng đặc thì nguy cơ càng cao.
Cách xác định mật độ tuyến vú
Mật độ tuyến vú được xác định từ kết quả chụp X-quang tuyến vú và chia thành bốn nhóm dựa trên tỷ lệ mô tuyến so với mô mỡ:
Nhóm A (nhiều mỡ): Hầu như hoàn toàn là mô mỡ
Nhóm B (mật độ mô sợi-tuyến rải rác): Một lượng nhỏ mô tuyến
Nhóm C (đặc không đồng nhất): Mô tuyến đặc nhưng phân bố không đều
Nhóm D (cực kỳ đặc): Mô tuyến rất đặc
Nhóm C và D được định nghĩa là ‘tuyến vú đặc’, gặp ở khoảng 40% phụ nữ trên 40 tuổi. Nghiên cứu cho thấy phụ nữ có tuyến vú cực kỳ đặc có nguy cơ ung thư vú cao gấp bốn lần so với phụ nữ có tuyến vú nhiều mỡ, và chụp X-quang tuyến vú có thể bỏ sót tới 40% ca ung thư ở nhóm này.
Cách biết bạn có tuyến vú đặc hay không
Sau khi chụp X-quang tuyến vú, cơ sở chẩn đoán hình ảnh gửi kết quả mật độ tuyến vú cho nhân viên y tế và có thể ghi kết quả này trong thư trả kết quả cho bệnh nhân. Hiện nay, 38 tiểu bang của Hoa Kỳ và Washington, D.C. có luật yêu cầu công bố thông tin về mật độ tuyến vú trong kết quả chụp X-quang tuyến vú, mặc dù cách diễn đạt và mức độ chi tiết khác nhau theo từng tiểu bang.
Bệnh nhân có thể xem các yêu cầu công bố theo từng tiểu bang trên bản đồ lập pháp tại DenseBreast-info.org.
Phát hiện sớm là điều thiết yếu
Phát hiện ung thư vú sớm giúp cải thiện đáng kể khả năng điều trị thành công. Mọi phụ nữ nên biết mật độ tuyến vú và các yếu tố nguy cơ cá nhân của mình, đồng thời trao đổi với bác sĩ về việc có cần siêu âm hoặc MRI bổ sung vào chụp X-quang tuyến vú để phát hiện bất thường tiềm ẩn ở giai đoạn sớm nhất hay không.
Thông tin chính (nguồn: DenseBreast-info.org)
Khoảng 40% phụ nữ từ 40 tuổi trở lên có tuyến vú đặc.
Phụ nữ có tuyến vú cực kỳ đặc có nguy cơ ung thư vú cao gấp bốn lần so với phụ nữ nói chung.
Chụp X-quang tuyến vú có thể bỏ sót tới 40% ca ung thư ở tuyến vú đặc.
Ở phụ nữ có tuyến vú đặc, bổ sung siêu âm hoặc MRI vào chụp X-quang tuyến vú có thể làm tăng đáng kể khả năng phát hiện ung thư sớm.
Kiến thức | Mật độ tuyến vú: Nguy cơ ẩn sau kết quả chụp X-quang tuyến vú “bình thường”
Kiến thức | Mật độ tuyến vú: Nguy cơ ẩn sau kết quả chụp X-quang tuyến vú ‘bình thường’
JoAnn Pushkin luôn nghĩ mình đã làm mọi thứ đúng—chụp X-quang tuyến vú hằng năm, thường xuyên tự kiểm tra vú, ăn uống lành mạnh và không có tiền sử gia đình mắc ung thư vú. Rồi một ngày, bà sờ thấy một khối u. Bà không lo lắng vì vài tuần trước đó, phim chụp X-quang tuyến vú cho thấy ‘mọi thứ đều bình thường’. Chụp X-quang tuyến vú chẩn đoán cũng không phát hiện bất thường. Tuy nhiên, siêu âm được thực hiện cùng ngày đã cho thấy sự thật đau lòng: bà mắc ung thư vú.
Pushkin nhớ lại rằng chưa từng được thông báo mình có tuyến vú rất đặc, cũng không biết tuyến vú đặc vừa làm tăng nguy cơ ung thư vú vừa làm giảm đáng kể tỷ lệ phát hiện ung thư bằng chụp X-quang tuyến vú. Các phương tiện chẩn đoán hình ảnh bổ sung, chẳng hạn như siêu âm hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI), có thể đã phát hiện khối u sớm hơn.
Vì sao mật độ tuyến vú quan trọng
Mật độ tuyến vú ảnh hưởng đến cả nguy cơ phát triển ung thư vú và khả năng phát hiện bệnh.
Trên phim chụp X-quang tuyến vú, mô mỡ có màu xám đậm, còn mô tuyến đặc và khối u đều có màu trắng. Điều này có nghĩa là ung thư có thể bị che khuất trong mô tuyến sáng tương tự ở tuyến vú đặc—ngay cả với chụp cắt lớp vú ba chiều (3D/Tomosynthesis). Tình huống này thường được ví như ‘tìm một quả cầu tuyết trong bão tuyết.’
Ở phụ nữ có tuyến vú đặc, kết quả chụp X-quang tuyến vú được báo cáo là ‘bình thường’, ‘âm tính’ hoặc ‘lành tính’ không thể loại trừ hoàn toàn ung thư. Bất kỳ khối u mới xuất hiện hoặc thay đổi nào ở vú cũng cần được báo ngay cho bác sĩ, bất kể lần tầm soát gần nhất được thực hiện khi nào.
Quan trọng hơn, mật độ tuyến vú cao tự nó là một yếu tố nguy cơ độc lập của ung thư vú—mô tuyến vú càng đặc thì nguy cơ càng cao.
Cách xác định mật độ tuyến vú
Mật độ tuyến vú được xác định từ kết quả chụp X-quang tuyến vú và chia thành bốn nhóm dựa trên tỷ lệ mô tuyến so với mô mỡ:
Nhóm A (nhiều mỡ): Hầu như hoàn toàn là mô mỡ
Nhóm B (mật độ mô sợi-tuyến rải rác): Một lượng nhỏ mô tuyến
Nhóm C (đặc không đồng nhất): Mô tuyến đặc nhưng phân bố không đều
Nhóm D (cực kỳ đặc): Mô tuyến rất đặc
Nhóm C và D được định nghĩa là ‘tuyến vú đặc’, gặp ở khoảng 40% phụ nữ trên 40 tuổi. Nghiên cứu cho thấy phụ nữ có tuyến vú cực kỳ đặc có nguy cơ ung thư vú cao gấp bốn lần so với phụ nữ có tuyến vú nhiều mỡ, và chụp X-quang tuyến vú có thể bỏ sót tới 40% ca ung thư ở nhóm này.
Cách biết bạn có tuyến vú đặc hay không
Sau khi chụp X-quang tuyến vú, cơ sở chẩn đoán hình ảnh gửi kết quả mật độ tuyến vú cho nhân viên y tế và có thể ghi kết quả này trong thư trả kết quả cho bệnh nhân. Hiện nay, 38 tiểu bang của Hoa Kỳ và Washington, D.C. có luật yêu cầu công bố thông tin về mật độ tuyến vú trong kết quả chụp X-quang tuyến vú, mặc dù cách diễn đạt và mức độ chi tiết khác nhau theo từng tiểu bang.
Bệnh nhân có thể xem các yêu cầu công bố theo từng tiểu bang trên bản đồ lập pháp tại DenseBreast-info.org.
Phát hiện sớm là điều thiết yếu
Phát hiện ung thư vú sớm giúp cải thiện đáng kể khả năng điều trị thành công. Mọi phụ nữ nên biết mật độ tuyến vú và các yếu tố nguy cơ cá nhân của mình, đồng thời trao đổi với bác sĩ về việc có cần siêu âm hoặc MRI bổ sung vào chụp X-quang tuyến vú để phát hiện bất thường tiềm ẩn ở giai đoạn sớm nhất hay không.
Thông tin chính (nguồn: DenseBreast-info.org)
Khoảng 40% phụ nữ từ 40 tuổi trở lên có tuyến vú đặc.
Phụ nữ có tuyến vú cực kỳ đặc có nguy cơ ung thư vú cao gấp bốn lần so với phụ nữ nói chung.
Chụp X-quang tuyến vú có thể bỏ sót tới 40% ca ung thư ở tuyến vú đặc.
Ở phụ nữ có tuyến vú đặc, bổ sung siêu âm hoặc MRI vào chụp X-quang tuyến vú có thể làm tăng đáng kể khả năng phát hiện ung thư sớm.
Nguồn bài viết:
Thu thập trực tuyến